Παρατήρηση πουλιών – Παμβώτιδα - Ιωάννινα

Σε λευκό φόντο

2012-02-02T21:54:00.007+02:00

Χιονισμένο τοπίο σήμερα στα Γιάννενα.Όλα λευκά και μια απόλυτη ησυχία σήμερα το πρωί στην πόλη και την λίμνη. Παρά το όμορφο τοπίο, για τα πουλιά δεν είναι και ότι το καλύτερο, καθώς η διατροφή σε αυτές τις συνθήκες είναι δύσκολη.Σημεία που δεν έχουν καλυφθεί από το χιόνι είναι ιδανικά για να αναζητήσουν διάφορα χειμωνιάτικα μικρόπουλα τροφή, όπως ο θαμνοψάλτης(εικόνα 3), η λιβαδοκελάδα(εικονα 4),το ψευταηδόνι(εικόνα 5), ο δενδροφυλλοσκόπος (εικόνα 6).

Διπλοσαϊνο ( accipiter gentilis )

2011-12-31T00:21:00.000+02:00

Διπλοσαϊνο ( accipiter gentilis )

2011-12-03T21:50:00.002+02:00

morning mist

2011-12-03T21:44:00.001+02:00

Αυτήν την εποχή οι πρωινές ομίχλες δίνουν μια ιδιαίτερη αίσθηση στη λίμνη .

2011-12-03T21:42:00.001+02:00

Μια μεγάλη αποικία με κορμοράνους με πάνω απο 300 άτομα φωλιάζει στην περιοχή του ντουραχανη ..

Πυρροβασιλισκος ( regulus ignicapillus )

2011-12-03T21:37:00.002+02:00

Αλλαγή σκηνικών

2011-10-04T23:14:00.006+03:00

Παρ' όλο που μέχρι στιγμής οι βροχές είναι ελάχιστες και η θερμοκρασία σχετικά υψηλή, η μειωμένη διάρκεια της ημέρας, η χαμηλή πρωινή θερμοκρασία και κάποια αυξημένη υγρασία φανερώνουν πως ο χειμώνας σιγά σιγά έρχεται.
Και φυσικά αυτή η αλλαγή μπορεί να φανεί παρατηρώντας τα πουλιά.Τα πρώτα χειμωνιάτικα είδη έχουν αρχίσει να φτάνουν. Αρκετές σταχτοσουσουράδες (Μεσαία φώτο) πλέον περπατάνε στην όχθη της λίμνης, ενώ στα ρηχά τρέφονται μπεκατσίνια, κιρκίρια (τελευταία φώτο) και κάποιες λιγες χουλιαρόπαπιες. Έντονη είναι και η παρουσία νανοβουτηχταριών, κορμοράνων και σταχτοτσικνιάδων.

Ψαραετος (Pandion haliaetus )

2011-04-30T22:22:00.003+03:00

Αναμφίβολα υπήρξε μια μεγαλειώδες φωτογραφικη στιγμή . Πρώτον δεν ειναι και οτι πιο συνηθισμένο να βλέπει κανείς εναν ψαραετο ελεύθερο σε μια μεγάλη πόλη , και δεύτερον να ειναι αυτή η στιγμή η πρώτη επιβεβαιωμένη καταγραφή του είδους στα Γιάννενα.
Η φωτογραφία τραβήχτηκε στη λίμνη Παμβώτιδα.
Δυστυχώς δεν παρέμεινε στην περιοχή .

Συκοφαγος (oriolus oriolus )

2011-04-30T22:17:00.001+03:00

Μια στάση για τα παρυδάτια

2011-04-30T14:48:00.011+03:00

Αυτή η περίοδος είναι σίγουρα η καλύτερη για την παρατήρηση των παρυδάτιων.Τώρα μπορούμε να δούμε μαζί πολλά διαφορετικά είδη(ακόμα και πάνω από 10 είδη δίπλα δίπλα),καθώς στην περιοχή πραγματοποιούν στάση κατά το μεταναστευτικό τους ταξίδι.

Υπάρχει μια ποικιλία σε χρώματα,μέγεθος,μήκος ράμφους και ποδιών,φωνή και συμπεριφορά.

Εδώ,μερικά μόνο από τα πολλά διαφορετικά είδη που μπορούμε να συναντήσουμε στην λίμνη αυτή την περίοδο(από πάνω προς τα κάτω:καλαμοκανάς(Himantopus himantopus),δασότρυγγας(Tringa ochropus),λασπότρυγγας(Tringa glareola),δρεπανοσκαλίδρα(Calidris ferruginea),νανοσκαλίδρα(Calidris minuta).

Οι πρώτοι μετανάστες

2011-03-23T12:55:00.007+02:00

Η μετανάστευση έχει αρχίσει εδώ και βδομάδες και μέρα με τη μέρα νέα είδη εμφανίζονται στην λίμνη των Ιωαννίνων.Κάποια σε μικρούς αριθμούς ενώ άλλα σε μεγαλύτερους.Αισθητή είναι η παρουσία των παρυδάτιων καθώς ήδη έχουν κάνει την εμφανισή τους αρκετά είδη όπως ο μαχητής (Philomachus pugnax),ο καλαμοκανάς (Himantopus himantopus)(1η και 2η φώτο αντίστοιχα),στρειδοφάγοι,δασότρυγγες κ.α.

Εκτός από τα παρυδάτια εμφανίστηκαν και οι πρώτες καλοκαιρινές πάπιες,οι σαρσέλες,τρεφόμενες ανάμεσα στις λίγες χειμερινές που έχουν απομείνει ακόμα.

Ευχάριστη έκπληξη είναι και η στάθμευση στην λίμνη ενός μεγάλου κοπαδιού μαυροκέφαλων γλάρων(Larus melanocephalus).

Οι γλάροι της λίμνης

2011-02-07T18:33:00.007+02:00

Από τα πιο πολυπληθή πουλιά στην λίμνη τους χειμερινούς μήνες είναι τα δύο είδη γλάρου,ο ασημόγλαρος(πάνω) και ο καστανοκέφαλος γλάρος(μέση,κάτω).

Τα χειμωνιάτικα παρυδάτια της Παμβώτιδας

2011-02-07T15:09:00.005+02:00

Σε αντίθεση με τις μεταναστευτικές περιόδους,το χειμώνα ο αριθμός παρυδάτιων ειδών που θα συναντήσουμε στην λίμνη είναι αρκετά μικρός.Έτσι, τα μοναδικά δύο κοινά είδη στην λίμνη αυτήν την περίοδο είναι η πανέμορφη καλημάνα(πάνω) και το μπεκατσίνι(μέση,κάτω).

Βαρβακινα - Γερακίνα (Buteo buteo)

2011-02-03T16:58:00.002+02:00

Μαυροβουτηχταρι ( Podiceps nigricollis)

2011-02-02T22:54:00.002+02:00

ΙΩΑΝΝΙΝΑ ΠΛΥΜΜΗΡΕΣ 2010

2011-02-02T20:09:00.000+02:00

Ψαραετος (Pandion haliaetus )

2011-02-01T20:30:00.002+02:00

Θαλασσοπριστης ( Mergus serrator )

2011-01-31T17:01:00.003+02:00

Ο θαλασσοπρίστης πρόκειται για τυχαίο επισκέπτη στην λίμνη και εμφανίστηκε πριν λίγες μέρες,αυξάνοντας την λίστα με τα σπάνια είδη για την λίμνη(σύμφωνα με τις υπάρχουσες καταγραφές).

Ψαραετος (Pandion haliaetus )

2011-01-31T16:53:00.001+02:00

Σίγουρα δεν είναι ασήμαντο δίπλα σε μια πόλη να έχεις την τύχη να παρατηρήσεις έναν αετό.Έστω και τυχαία αυτός ο ψαραετός εμφανίστηκε πριν λίγες μέρες στην λίμνη,χωρίς όμως να παραμείνει.Μάλλον πέταξε για καλύτερες(οικολογικά)περιοχές..

Παγωμένο πρωινό

2011-01-26T14:11:00.005+02:00

Τελευταίες μέρες του Γενάρη και το κρύο είναι τσουχτερό στα Γιάννενα.Τα λιβάδια γύρω από την λίμνη είναι λευκά από την πάχνη και τα νερά έχουν παγώσει.Λευκοσουσουράδες(μέση),νεροκελάδες(κάτω)και κιρκίρια περιμένουν να ξεπαγώσουν τα πάντα για να αρχίσουν να τρέφονται.

Γερανοί στην Παμβώτιδα

2011-01-08T03:49:00.001+02:00

Cranes at Pamvotis Lake from Costas Vassis on Vimeo.

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
της ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ & του
ΦΟΡΕΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΜΒΩΤΙΔΑΣ

Θεωρούνται αγγελιοφόροι των θεών στην παγκόσμια γλώσσα των συμβόλων, πουλιά της ευτυχίας και της μακροζωίας στις παραδόσεις των λαών της Ιαπωνίας και της Κίνας, σύμβολα θεϊκότητας και άγρυπνοι φρουροί των νόμων της μοναστικής ζωής για τους Χριστιανούς.

Ο λόγος για τους εξαιρετικά σπάνιους στη χώρα μας γερανούς (το είδος με την επιστημονική ονομασία Grus grus) που έφτασαν ως πρωτοχρονιάτικο δώρο εξ ουρανού στην Παμβώτιδα για πρώτη φορά! Οι 6 γερανοί που ήδη έχουν λίγες μέρες παρουσίας στην λίμνη μας, είναι ψηλόλιγνα πουλιά που βαδίζουν αργά και με ιδιαίτερη χάρη. Τρομάζουν όμως πάρα πολύ εύκολα και έτσι εγκαταλείπουν τα ξημερώματα, στην άχλη της πρωινής ομίχλης, την βραδινή τους κούρνια με άγνωστο ακόμη προορισμό, για να τραφούν σε κατάλληλα φυσικά λιβάδια ή χωράφια. Μοιάζουν με τους πελαργούς, αλλά είναι πιο μεγαλόσωμοι με μια χαρακτηριστική κόκκινη βούλα στο πάνω μέρος του κεφαλιού τους. Είναι το σπανιότερο είδος πουλιού που έχει εμφανιστεί στην λίμνη τα τελευταία χρόνια και ήδη αποτελεί είδηση στα δίκτυα των παρατηρητών πουλιών όλης της χώρας.

Ο λόγος για τους εξαιρετικά σπάνιους στη χώρα μας γερανούς (το είδος με την επιστημονική ονομασία Grus grus) που έφτασαν ως πρωτοχρονιάτικο δώρο εξ ουρανού στην Παμβώτιδα για πρώτη φορά! Οι 6 γερανοί που ήδη έχουν λίγες μέρες παρουσίας στην λίμνη μας, είναι ψηλόλιγνα πουλιά που βαδίζουν αργά και με ιδιαίτερη χάρη. Τρομάζουν όμως πάρα πολύ εύκολα και έτσι εγκαταλείπουν τα ξημερώματα, στην άχλη της πρωινής ομίχλης, την βραδινή τους κούρνια με άγνωστο ακόμη προορισμό, για να τραφούν σε κατάλληλα φυσικά λιβάδια ή χωράφια. Μοιάζουν με τους πελαργούς, αλλά είναι πιο μεγαλόσωμοι με μια χαρακτηριστική κόκκινη βούλα στο πάνω μέρος του κεφαλιού τους. Είναι το σπανιότερο είδος πουλιού που έχει εμφανιστεί στην λίμνη τα τελευταία χρόνια και ήδη αποτελεί είδηση στα δίκτυα των παρατηρητών πουλιών όλης της χώρας.

Στο Περιβαλλοντικό Πάρκο ερμηνείας οικοσυστήματος λίμνης Παμβώτιδας προγραμματίζεται να γίνει μεγάλη εκδήλωση – σεμινάριο αναγνώρισης πουλιών την επόμενη Κυριακή που θα συνοδέψει τις παράλληλες εκδηλώσεις της ημερίδας που διοργανώνεται για την λίμνη στις 15 Ιανουαρίου 2011 από το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων -Τμήμα Βιολογικών Εφαρμογών και Τεχνολογιών (ΤΒΕΤ)-, τον Φορέα Διαχείρισης Λίμνης Παμβώτιδας, το Εθνικό Ίδρυμα Αγροτικής Έρευνας (ΕΘΙΑΓΕ), το ΤΕΕ Τμήμα Ηπείρου, την Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία μέσω της τοπικής ομάδας της και δύο τοπικές περιβαλλοντικές οργανώσεις (Σύλλογος Προστασίας Περιβάλλοντος Ιωαννίνων και Πίνδος Περιβαλλοντική), στην αίθουσα Κάρολος Παπούλιας με θέμα «Βιοποικιλότητα και Παραγωγικότητα στην λίμνη Παμβώτιδα» με προσκεκλημένους ομιλητές διεθνούς φήμης Έλληνες και ξένους επιστήμονες.
Ελπίζουμε ότι μέχρι τότε οι γερανοί να μας τιμούν ακόμη με την παρουσία τους!!

Σημείωση:
Άγνωστες παραμένουν ακόμη οι περιοχές διατροφής των γερανών στο λεκανοπέδιο Ιωαννίνων. Παρακαλούμε εάν εντοπίσετε κάπου τους γερανούς (που προστατεύονται αυστηρά από την εθνική και διεθνή νομοθεσία) μην αποβιβάζεσθε από το αυτοκίνητό σας και μην προσπαθήσετε να τους προσεγγίσετε για να τους δείτε καλύτερα ή να τους φωτογραφήσετε, αφού το πιθανότερο είναι να εγκαταλείψουν την περιοχή και να εξαντληθούν άσκοπα φτεροκοπώντας. Παρακαλούμε αντ’ αυτού, ειδοποιήσετε κάποιο από τα μέλη της Ελληνικής Ορνιθολογικής Εταιρείας στα Γιάννενα (ενδεικτικό τηλέφωνο 6972877468) και τον Φορέα Διαχείρισης Λίμνης Παμβώτιδας σε ώρες λειτουργίας γραφείων στο τηλέφωνο 2651021834 και τους φύλακες του Φορέα Διαχείρισης στα τηλέφωνα 6979791805 και 6975908758. Επισκεφθείτε επίσης τις δεκάδες ιστοσελίδες του διαδικτύου για να πληροφορηθείτε εκτενώς για το είδος και τις διεθνείς οργανώσεις που δραστηριοποιούνται σε όλο τον πλανήτη για την προστασία και αποκατάσταση των πληθυσμών τους! Στο παρακάτω link μπορείτε να δείτε το video με τους Γερανούς που κινηματογραφήθηκα χτες στη λίμνη μας από μεγάλη όμως απόσταση με ειδικό εξοπλισμό: http://vimeo.com/18421214

Σχετικά link:

http://sppi1976-study.blogspot.com/2008/06/blog-post.html

http://www.scribd.com/doc/3275898/dimalexis-pamvotis-park-presentation-mail1

http://vimeo.com/18421214

http://pamvotis.conf.offbit.gr

Ηπειρωτικός Αγων,
Όταν πετούν οι γερανοί, στα Γιάννενα

Πρωινός Λόγος
Έξι σπάνιοι γερανοί «κάθισαν» για πρώτη φορά στα νερά της Παμβώτιδας

Ελευθερία
Στο προσκήνιο το Ορνιθολογικό Πάρκο

Το Βήμα (update 12.01.11)
Οι γερανοί ξαναφωλιάζουν στην Ελλάδα

Υδροβιότοπος Κατσικά

2010-12-13T20:51:00.001+02:00

Σε συνέχεια του post Εικόνες μετά την έντονη βροχόπτωση

Περισσότερες φωτογραφίες εδώ

Υδροβιότοπος Κατσικά, φωτογραφία από Μονή Καστρίτσας, ημερομηνία 12 Δεκεμβρίου 2010

Περιοχή που ανέκαθεν πλημμύριζε σύμφωνα και με τον χάρτη της ΓΥΣ του 1932 (εδώ)

Υδροβιότοπος Κατσικά, φωτογραφία από Μονή Καστρίτσας, ημερομηνία 12 Δεκεμβρίου 2010

Υγρολίβαδα, φωτογραφία από Μονή Καστρίτσας, 12 Δεκεμβρίου 2010

Εποχιακή Λίμνη Βρέλη, 5 Δεκεμβρίου 2010

Εποχιακή Λίμνη Βρέλη, 5 Δεκεμβρίου 2010
Παρακολουθήστε το τηλεφωνικό καλώδιο που πηγαίνει στο νερό
και κοιτάξτε την επόμενη φωτογραφία

Νεροκελάδες στα πλημμυρισμένα

2010-12-13T01:35:00.002+02:00

Τα νερά σιγά σιγά υποχωρούν και είναι ευκαιρία για τις νεροκελάδες(Anthus spinoletta)να ''τσιμπήσουν'' τα έντομα και άλλα ''μεζεδάκια'' που αποκαλύπτονται.

Στην Παμβώτιδα το είδος είναι άρκετά κοινό το χειμώνα κυρίως σε λιβάδια κοντά στην λίμνη.

Τα κιρκινέζια επίτιμοι «δημότες» Ιωαννίνων

2010-12-10T08:33:00.000+02:00

Εφημερίδα Το Βήμα, της Μάχης Τράτσας, εδώ

(Όπως αναφέρει ο Ρήγας "Συγχαρητήρια δεν αξίζουν μόνο σε μένα αλλά σε όλη την τοπική ομάδα που εργάστηκε εθελοντικά, άλλος πολύ και άλλος λιγότερο, για να λύσουμε διάφορα ερωτήματα και να βοηθήσουμε τα κιρκινέζια των Ιωαννίνων. Αναφέρω τα ονόματά τους: Νίκος Μπούκας, Καλλιόπη Στάρα, Jakob Fric, Κώστας Βλαχόπουλος, Γεώργιος Γρίβας, Ευστράτιος Παπαντωνίου,Πάνος Αζμάνης, Τάσος Μπούνας, Θόδωρος Κολώκας και ο Κώστας Σακκάς!!!")

Είναι γεράκι, αλλά του αρέσει να κάνει «παρέα» με τα... περιστέρια. Το κιρκινέζι (Falco naumanni) είναι ένα μικρόσωμο αρπακτικό και συμπεριλαμβάνεται στα παγκοσμίως απειλούμενα είδη. Και όμως οι κάτοικοι των Ιωαννίνων δύσκολα πιστεύουν ότι κινδυνεύει με εξαφάνιση, καθώς η παρουσία του είναι αισθητή στην πόλη. Ενας απομονωμένος πληθυσμός κιρκινεζιών - περίπου 30 ζευγάρια- επιμένει να φωλιάζει σε παλιά κτίρια των Ιωαννίνων, κυρίως στο ιστορικό κέντρο της πόλης.

Προτιμούν το Δικαστικό Μέγαρο, το Δημαρχείο και το κτίριο του Στρατού. Τα αυγουστιάτικα βράδια μάλιστα περισσότερα από 3.500 κιρκινέζια, από άγνωστη προς το παρόν προέλευση, κουρνιάζουν στα πλατάνια του Μόλου, όπως επισημαίνει ο δρ Οικολογίας κ. Ρ. Τσιακίρης , συντονιστής του εθελοντικού προγράμματος της Ελληνικής Ορνιθολογικής Εταιρείας για την καταγραφή και τη μελέτη τους.

«Ερχονται εδώ για να κυνηγήσουν έντομα στα ορεινά λιβάδια των γύρω βουνών, ώστε να ανανεώσουν το φθαρμένο φτέρωμά τους πριν από το μεγάλο μεταναστευτικό ταξίδι του φθινοπώρου» λέει ο κ. Τσιακίρης. Αυτή την εποχή έχουν φύγει και τα τελευταία, για να επιστρέψουν και πάλι τον Μάρτιο.

Εφέτος όμως φέρουν επάνω τους έναν πομπό. Ο κίλιλας, όπως είναι η τοπική του ονομασία, παρακολουθείται πλέον από την Ορνιθολογική Εταιρεία ώστε να εντοπιστούν τα προβλήματα που αντιμετωπίζει στην περιοχή αναπαραγωγής του, να μελετηθεί η διαδρομή της μετανάστευσής του και να βρεθούν οι αιτίες συρρίκνωσης του πληθυσμού του. «Θα πρέπει να περιμένουμε ως το επόμενο καλοκαίρι για να ξαναπιάσουμε τα πουλιά και να πάρουμε τους πομπούς με τα πολύτιμα δεδομένα, τα οποία πιθανώς να μας αποκαλύψουν άλλο ένα μυστικό από την αινιγματική ζωή τους» τονίζει ο κ. Τσιακίρης.

Κατά τη διάρκεια του χειμώνα είναι απίθανο να τα παρατηρήσει κανείς στη χώρα μας, εκτός από εξαιρετικά σπάνιες περιπτώσεις. Από την άνοιξη ως το φθινόπωρο μπορεί να τα δει κανείς σε παλιά σπίτια ή σε αποθήκες. Στη Θεσσαλία μάλιστα συνηθίζουν να φωλιάζουν μαζί με τα περιστέρια.

Τις τελευταίες δεκαετίες, σε παγκόσμιο επίπεδο, η μείωση του αριθμού των κιρκινεζιών είναι ραγδαία. Ελάχιστα ζουν σήμερα στο φυσικό περιβάλλον, δηλαδή σε βράχια, δένδρα ή σε παλιές φωλιές άλλων πουλιών. Αλλά και στο αστικό περιβάλλον τα παλαιά σπίτια και οι αποθήκες γκρεμίζονται, ενώ τα κεραμίδια αντικαθίστανται από πλάκες ή ταράτσες που δεν αφήνουν εσοχές για το φώλιασμά τους.

Επιπλέον, τα έντομα ή τα τρωκτικά και τα ερπετά, που αποτελούν λεία για το κιρκινέζι, έχουν μειωθεί από την αλόγιστη χρήση χημικών στις καλλιέργειες. Τα λιβάδια έχουν συρρικνωθεί και αντικατασταθεί από εντατικές καλλιέργειες. Το είδος αντιμετωπίζει τα ίδια προβλήματα με άλλα εντομοφάγα πτηνά, όπως είναι το χελιδόνι, η χαλκοκουρούνα ή η κουκουβάγια, των οποίων η επιβίωση σχετίζεται με τις αγροτικές εκτάσεις. Οι επιστήμονες της Ελληνικής Ορνιθολογικής Εταιρείας την τελευταία πενταετία προσπαθούν να εντοπίσουν τις μεγαλύτερες αποικίες κιρκινεζιών σε περισσότερους από 15 νομούς της χώρας καθώς πρόκειται για ένα από τα σημαντικότερα είδη για τη διατήρηση του περιβάλλοντος στις αγροτικές εκτάσεις.

Εικόνες μετά την έντονη βροχόπτωση

2010-11-14T06:38:00.003+02:00

Μετά από τόση βροχή τα υγρολίβαδα πλημμύρισαν.Για μια ακόμη φορά φαίνεται η μεγάλη σημασία που έχουν για την ορνιθοπανίδα της περιοχής καθώς εκεί μαζεύονται εκατοντάδες γλάροι(καστανοκέφαλοι και ασημόγλαροι),διάφορα είδη από πάπιες(κιρκίρια,πρασινοκέφαλες,χουλιαρόπαπιες) και παρυδάτια(κυρίως μπεκατσίνια αυτήν την εποχή).Ενώ αξίζει να ''χαζέψουμε'' τις λευκοσουσουράδες,νεροκελάδες και τα ψαρόνια που τρέφονται ανάμεσα στα άλογα και τις αγελάδες.

Χειμωνιάτικες σουσουράδες

2010-11-03T23:34:00.006+02:00

Κοινό θέαμα στην λίμνη πλέον οι χειμωνιάτικες σουσουράδες,λευκοσουσουράδα(Motacilla alba)και σταχτοσουσουράδα(Motacilla cinerea).Θα τις δούμε στην όχθη της λίμνης αλλά και οπουδήποτε υπάρχει νερό(νερόλακκοι,πλημμυρισμένα χωράφια),ακόμα και σε σημεία μέσα στην πόλη όπως ταράτσες,πάρκα,πλατείες.

Τρύγγες στην μετανάστευση

2010-09-03T19:26:00.005+03:00

Αυτήν την περίοδο οι καλοκαιρινοί επισκέπτες βρίσκονται στην φάση επιστροφής για τις νοτιότερες περιοχές διαχείμασης.Οι διάφορες υγροτοπικές περιοχές είναι ιδανικές για την παρατήρηση παρυδάτιων ειδών που σταθμεύουν για αναζήτηση τροφής πριν ξανασυνεχίσουν το ταξίδι τους.Πολλές φορές θα δούμε να τρέφονται δίπλα δίπλα πολλά διαφορετικά είδη τα οποία συχνά μοιάζουν μεταξύ τους,δυσκολεύοντας την αναγνώριση τους.

Εδώ τρία παρόμοια είδη που συχνά συγχέονται μεταξύ τους:Δασότρυγγας(Tringa ochropus)πάνω,Ακτίτης(Aktitis hypoleucos)μέση,Λασπότρυγγας(Tringa glareola)κάτω.

Λίμνη Παμβώτιδα - Παρουσίαση Περιοχής GR070

2010-08-23T18:31:00.091+03:00

Λίμνη Παμβώτιδα: το νησί και στο βάθος η πόλη των Ιωαννίνων (φωτ.: Στυλιανός Κανακάρης)

Στο newsletter - Ιούλιος 2010 του Δικτύου Υπεύθυνων Παρακολούθησης Σημαντικών Περιοχών για τα Πουλιά παρουσιάζεται η Λίμνη Παμβώτιδα.

Το Newsletter, Volume 12, 07 / 2010 σε αρχείο pdf εδώ

( Update 25.08.2010 : αναδημοσίευση και στην εφημερίδα Ηπειρωτικός Αγων "Τα «άγνωστα» πουλιά της Παμβώτιδας" και σε μορφή αφιερώματος pdf (η φωτογραφία 4: Πρώτη γιορτή πουλιών στην Παμβώτιδα το έτος 2002 (φωτ.: Σοφία Στάρα)), καθώς και εδώ. )

Ακολουθεί η παρουσίαση :

Η λίμνη Παμβώτιδα, η δεύτερη παλαιότερη λίμνη της Ευρώπης μετά την Οχρίδα, δημιουργήθηκε πριν από περίπου πέντε εκατομμύρια χρόνια. Χαρακτηρίζεται ως μία ρηχή ευτροφική προς υπερτροφική λίμνη. Καταλαμβάνει έκταση περί τα 22 km2, το μέσο βάθος της είναι 4m και το μέγιστο 9m. Ο όγκος νερού κυμαίνεται μεταξύ 80 και 120 εκ. m³, με μέσο υδραυλικό χρόνο ανανέωσης του νερού μεγαλύτερο των 11 μηνών.

Παραλίμνια περιοχή στο κέντρο της πόλης με τον ποδηλατόδρομο (φωτ.: Ρήγας Τσακίρης)

Φαλαρίδα Fullca Atra (φωτ.: Στυλιανός Κανακάρης),

* Στο newsletter λανθασμένα το όνομα του φωτογράφου

Παλαιότερα επικοινωνούσε με τη γειτονική λίμνη Λαψίστα (έκτασης 10 km2) με ένα αβαθές έλος, διανθισμένο με μικρές νησίδες, ένα οικοσύστημα μεγάλης οικολογικής αξίας για ψάρια (δρόμοι μετακίνησης χελιού), αμφίβια, υδρόβια ερπετά, πουλιά και θηλαστικά.

Η αποξήρανση της λίμνης Λαψίστας τη δεκαετία του 1960 αποτέλεσε την πρώτη κύρια καταστροφική παρέμβαση, η οποία ολοκληρώθηκε το 1970-71 όταν κατασκευάσθηκε ανάχωμα πέριξ της Παμβώτιδας μεταβάλλοντάς την σε κλειστή δεξαμενή για τις ανάγκες της άρδευσης. Η δημιουργία του αναχώματος είναι συνώνυμη με την απώλεια των ρηχών εκτάσεων της λίμνης και των παροδικά πλημμυριζόμενων υγρών λιβαδιών, τους σημαντικότερους βιοτόπους της, ενώ απέκοψε και την επικοινωνία με τις καρστικές πηγές και τις καταβόθρες της λίμνης.

Οι καλαμώνες στην περιοχή Ντουραχάνι είναι σημαντική περιοχή για το φώλιασμα της Λαγγόνας και της Βαλτόπαπιας (φωτ.: Ρήγας Τσακίρης)

Όπως και ο Λασπότρυγγας (Tringa glareola) δεκάδες νέα είδη επισκέπτονται τις παραλήμνιες εκτάσεις στην μετανάστευση (φωτ.: Νίκος Μπούκας)

Οι ρηχές εκτάσεις

Οι ρηχές εκτάσεις μαζί με τους καλαμώνες αποτελούν κρίσιμο τόπο για την αναπαραγωγή, το φώλιασμα, την εκκόλαψη και κυρίως για τροφοληψία πτηνών και ψαριών. Η αδυναμία της φυσικής αναπαραγωγής των ψαριών σήμανε την άμεση μείωση των πληθυσμών τους. Σήμερα από τα 20 είδη ψαριών η παρουσία των έξι εξαρτάται αποκλειστικά από τους τεχνητούς εμπλουτισμούς. Το ίδιο ισχύει και για το χέλι, του οποίου ο κύριος φυσικός διάδρομος εμπλουτισμού της λίμνης με νεαρά άτομα από τον ποταμό Καλαμά, μέσω της αποξηραμένης σήμερα λίμνης Λαψίστας, έχει διακοπεί.

Ενδημικά είδη

Για το ενδημικό είδος ψαριού όμως Τσίμα (Phoxinellus epiroticus) οι αλόγιστες ανθρώπινες επεμβάσεις δεν έχουν επιστροφή. H “μαρίδα της λίμνης” ψαρεύονταν σε τόνους, όμως την τελευταία δεκαετία έχει πιθανότατα εξαφανισθεί. Καθώς το είδος Phoxinellus epiroticus συναντιόνταν μόνο στην Παμβώτιδα η εξαφάνισή του στέρησε την παγκόσμια πανίδα από ένα είδος.

Προς την ίδια τύχη οδεύει και το ενδημικό ορθόπτερο Chorthippus lacustris, η κατανομή του οποίου σε ολόκληρο τον πλανήτη περιορίζεται στα υγρά λιβάδια περιφερειακά της λίμνης των Ιωαννίνων, στον υγρότοπο γύρω από το μουσείο κέρινων ομοιωμάτων του Βρέλλη και στην περιοχή της Λιμνοπούλας Παραμυθιάς (GR 2120003). Τα τελευταία 50 χρόνια εκτιμάται ότι έχει χάσει το 85-99% του βιοτόπου του καθώς τα υγρά λιβάδια μπαζώνονται ενώ ήδη σε πολλά από αυτά έχουν χτιστεί οικοδομήματα και κτηνοτροφικές μονάδες.

Κιρκινέζι (Falco naumanni), το «γεράκι της παλιάς πόλης» (φωτ.: Νίκος Μπούκας)

Λιβελούλα (φωτ.: Νίκος Μπούκας)

Χαλκόκοτες στα πλημμυρισμένα υγρολίβαδα τoυ Κατσικά την άνοιξη (Plegadis falcinellus) (φωτ.: Νίκος Μπούκας)

Η ακριβοθώρητη Βαλτόπαπια (Aythya nyroca), λίγα παραπάνω από 10 ζευγάρια φωλιάζουν στην Παμβώτιδα (φωτ.: Στυλιανός Κανακάρης)

Κρυπτοτσικνιάς (Ardeola ralloides) το κοινότερο είδος ερωδιού στην ανοιξιάτικη μετανάστευση (φωτ.: Νίκος Μπούκας)

Σκουφοβουτηχτάρι (Podiceps cristatus), με νεοσσό στην πλάτη, το κοινότερο είδος πουλιού που φωλιάζει στην λίμνη (φωτ.: Νίκος Μπούκας)

Οι πολυπληθείς Καστανοκέφαλοι γλάροι (Larus ridibundus) κατακλύζουν τον χειμώνα τη λίμνη και προσεγγίζουν άφοβα τους ανθρώπους στην προκυμαία (φωτ.: Καλλιόπη Στάρα)

Η Ορνιθοπανίδα της Λίμνης

Η Παμβώτιδα έχει ενταχθεί στις Σημαντικές Περιοχές για τα Πουλιά της Ευρώπης (ΙΒΑ 070) και στο δίκτυο προστατευόμενων περιοχών NATURA (GR2130005). Παρόλα αυτά η ορνιθοπανίδα της ευρύτερης περιοχής παραμένει σε μεγάλο βαθμό άγνωστη αφού λίγες καταγραφές έχουν πραγματοποιηθεί μόλις τα τελευταία 10-15 χρόνια. Ο συνολικός αριθμός ειδών πουλιών ανέρχεται στα 171, εκ των οποίων δύο νέα είδη καταγράφηκαν αυτή την άνοιξη (Αργυροπελεκάνος και Γελογλάρονο). Από αυτά, 41 είδη ανήκουν στο Παράρτημα Ι της Κοινοτικής Οδηγίας 79/409 (εκ των οποίων 22 μεταναστευτικά) που προβλέπει «να ληφθούν άμεσα μέτρα στον βιότοπό τους για την διατήρησή τους».

Κύριο και σημαντικότερο χαρακτηριστικό της Παμβώτιδας και της παρακείμενης πόλης των Ιωαννίνων είναι ότι εδώ αναπαράγονται τρία από τα δέκα είδη της χώρας μας που απειλούνται παγκοσμίως με εξαφάνιση, δηλαδή η Βαλτόπαπια (Aythya nyroca) και η Λαγγόνα (Phalacrocorax pygmeus) στους καλαμώνες της λίμνης καθώς και το Κιρκινέζι (Falco naumaniι) στα παλαιά σπίτια της πόλης και σε κάποια δημόσια κτίρια.

Απαντώνται επίσης περιστασιακά ακόμη δύο παγκοσμίως απειλούμενα είδη που φωλιάζουν σε γειτονικές περιοχές, ο Αργυροπελεκάνος και ο Ασπροπάρης, ενώ είδος με προτεραιότητα για διατήρηση στην Ευρώπη που φώλιαζε εδώ παλαιότερα είναι ο Ήταυρος. Τέλος δύο είδη που απειλούνται με εξαφάνιση από την Ελλάδα, ο Μαυροπελαργός, και ο Τσίφτης φωλιάζουν επίσης σε γειτονικές περιοχές και χρησιμοποιούν περιστασιακά τη λίμνη και τις περιφερειακές της εκτάσεις για διατροφή.

Η βόσκηση μικρόσωμων αγελάδων είναι σημαντική για την διατήρηση των υγρών λιβαδιών (φωτ.: Στυλιανός Κανακάρης)

Ανάγκη ουσιαστικής προστασίας

Για την ανάκαμψη του οικοσυστήματος, σύμφωνα με το Διαχειριστικό Σχέδιο Λίμνης Παμβώτιδας του 2004, απαιτείται η εμπόδιση της περαιτέρω υποβάθμισης και καταστροφής των παραλίμνιων ενδιαιτημάτων από μπαζώματα, ανέγερση οικοδομών, εγκαταστάσεις, οδοποιία, αποξηράνσεις κτλ, και η αποκατάσταση των ήδη υποβαθμισμένων ή κατεστραμμένων παραλίμνιων ενδιαιτημάτων ώστε να επανασυσταθούν οι ρηχές εκτάσεις της λίμνης, τα υγρά λιβάδια, και η παρόχθια βλάστηση. Δυστυχώς τίποτε από τα ανωτέρω δεν εφαρμόζεται. Αντιθέτως παράνομα μπαζώματα, δρόμοι και οικοδόμηση συνεχίζονται εκεί όπου κάποτε ήταν λίμνη.

Ειδικότερα στο νότιο τμήμα το ανάχωμα Ανατολής-Κατσικά έχει αποκόψει από τη λίμνη 3.500 στρέμματα υδροβιότοπου. Η περιοχή αυτή δεν τυγχάνει καμίας προστασίας καθώς οριοθετήθηκε εκτός της περιοχής NATURA. Η 22943/2003 K.Υ.A. περί χαρακτηρισμού της Παμβώτιδας ως περιοχή οικοανάπτυξης, επίσης επέτρεπε την οικοπεδοποίηση του υδροβιότοπου. Με την 3595/2007 απόφασή του το Σ.τ.Ε. έκανε δεκτή την αίτηση του Συλλόγου Προστασίας Περιβάλλοντος Ιωαννίνων και ακύρωσε την ως άνω Κ.Υ.Α. Το 2009 συντάχθηκε Σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος για την προστασία της Παμβώτιδας, το οποίο αποτελώντας κακή αντιγραφή της ακυρωθείσας Κ.Υ.Α., μόνο κατ’ ευφημισμόν μπορεί να αναφέρεται ως “προστασία της Παμβώτιδας”. Στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης έχουν καταθέσει διορθωτικές προτάσεις τόσο η Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία ( https://docs.google.com/fileview?id=0B_Z_V7DphrXqYjgyNWJlZjEtYWVmNy00ODBiLThkNDMtMmMwZDc0NjljZmYy&hl=en ) όσο και ο Σύλλογος Προστασίας Περιβάλλοντος Ιωαννίνων ( http://sppi1976.blogspot.com/2010/01/blog-post.html ).

Υδροβιότοπος Ανατολής-Κατσικά, θέση δημιουργίας Ορνιθολογικού-Περιβαλλοντικού Πάρκου Παμβώτιδας. Πανοραμική άποψη από λόφο της Καστρίτσας, σημερινή κατάσταση (φωτ.: Κώστας Σακκάς)

Η προστασία του υδροβιότοπου Ανατολής-Κατσικά είναι ιδιαίτερα σημαντική διότι εκεί έχει προταθεί από επιστήμονες, περιβαλλοντικούς φορείς και την Ε.Ο.Ε. η δημιουργία υδροβιολογικού πάρκου. Για τον σκοπό αυτό συντάχθηκε από την Ε.Ο.Ε. ένα πρώτο σχέδιο δημιουργίας του Ορνιθολογικού-Περιβαλλοντικού Πάρκου Παμβώτιδας ως μια βάση συζήτησης για την προοπτική δημιουργίας του Πάρκου, πρόταση που έχει αρχίσει να υιοθετείται από την τοπική κοινωνία, τον Φορέα Διαχείρισης Λίμνης Παμβώτιδας και την Πανεπιστημιακή κοινότητα.

Μόνο όμως με τον χαρακτηρισμό της περιοχής ως Προστασίας της Φύσης είναι εφικτή η αποφυγή της συνταγής “ανάπτυξης”: μπάζωμα - οικοπεδοποίηση - οικοδόμηση του υδροβιότοπου. Η δημιουργία ή όχι του Ορνιθολογικού-Περιβαλλοντικού Πάρκου, θα κρίνει είτε την ανάκαμψη του ευπαθούς και διαταραγμένου οικοσυστήματος της Παμβώτιδας, είτε την καταδίκη της λίμνης για πάντα σε κλειστή δεξαμενή χωρίς ζωή και χωρίς μέλλον.

Οι συντάκτες

Κώστας Σακκάς, Υπεύθυνος Παρακολούθησης λίμνης Παμβώτιδας (GR070)
Ρήγας Τσιακίρης
Καλλιόπη Στάρα

Νίκος Μπούκας
Στυλιανός Κανακάρης

Αλκυόνη (Alcedo atthis) (φωτ.: Χρύσα Τόλη)

H κούρνια των κορμοράνων (φωτ.: Στυλιανός Κανακάρης)

IBA - GR070 Λίμνη Παμβώτιδα : Κόκκινη γραμμή
ΖΕΠ - Λίμνη Παμβώτιδα : Μπλέ γραμμή

ΖΕΠ - Ευρύτερη περιοχή πόλης Ιωαννίνων : Πράσινη γραμμή

ΖΕΠ: Ζώνη Ειδικής Προστασίας
IBA: Important Bird Area - Σημαντική Περιοχή για τα Πουλιά

Υγρολίβαδα και η σημασία τους για τα πουλιά

2010-04-27T22:21:00.009+03:00

Οι βροχές των προηγούμενων ημερών έχουν δημιουργήσει διάφορες πλημμυρικές εκτάσεις κατά μήκος του ποδηλατόδρομου.Σ αυτές τις εκτάσεις διάφορα μεταναστευτικά είδη

σταματούν το ταξίδι τους για να τραφούν.Έτσι αυτές τις μέρες παρατηρούνται σε αυτές τις εκτάσεις είδη όπως κρυπτοτσικνιάδες(πάνω),λευκοτσικνιάδες,πελαργοί,χαλκόκοτες(κάτω) καθώς και διάφορα παρυδάτια όπως ακτίτες,μαχητές και διάφορα είδη τρυγγών.Παράλληλα στους παρακείμενους καλαμιώνες ξεπετάγονται πορφυροτσικνιάδες και μικροτσικνιάδες ενώ στον αέρα αναζητούν τροφή σταβλοχελίδονα,οχθοχελίδονα και μαυροκιρκίνεζα.

Αηδόνια στα Γιάννενα

2010-04-15T21:59:00.002+03:00

Τα γνωστά σε όλους αηδόνια(Luscinia megarhynchos) έχουν αρχίσει να καταφτάνουν στην περιοχή και ήδη το κελάηδημά τους ακούγεται παντού(τουλάχιστον όπου υπάρχουν πυκνοί θάμνοι).

Άφοβο ψευταηδόνι

2010-04-15T21:46:00.003+03:00

Σίγουρα θα έχετε ακούσει το εκρηκτικό του κελάηδημα στην λίμνη,αλλά δύσκολο να το έχετε δει και αυτό καθώς την περισσότερη ώρα(αν όχι όλη)είναι χωμένο στα βάτα και τα καλάμια.Πρόκειται για το ψευταηδόνι(Cettia cetti) το οποίο παραμένει στην λίμνη όλο το χρόνο.

Λευκοτσικνιάδες στην Παμβώτιδα

2010-04-15T21:34:00.003+03:00

Σε αντίθεση με τον χειμώνα όπου το συνηθισμένο είδος ερωδιού που συναντάμε στην λίμνη είναι ο σταχτοτσικνιάς,αυτήν την περίοδο θα βρούμε πολλούς αντιπρόσωπους της οικογένειας όπως λευκοτσικνιάδες(φώτο),κρυπτοτσικνιάδες,πορφυροτσικνιάδες,μικροτσικνιάδες,είδη τα οποία είναι καλοκαιρινή επισκέπτες στην περιοχή(όπως και στην υπόλοιπη Ελλάδα).

Σκουφοβουτηχτάρι - νεοσσοί

2010-04-11T22:13:00.020+03:00

Αυτή την εποχή αν παρατηρήσετε προσεχτικότερα τα σκουφοβουτηχτάρια (Podiceps cristatus), θα ανακαλύψετε ότι στην πλάτη τους κουβαλάνε τους νεοσσούς !!

Μια και αποτελούν τη μασκότ της λίμνης δεν χρειάζεται να τρέχετε σε απομακρυσμένα σημεία.

Οι φωτογραφίες είναι από τον (Ναυτικό) Όμιλό σήμερα το μεσημέρι.

Στο ζευγάρι το πουλί που δεν είχε βάρδια baby sitting ψάρευε με επιτυχία ψαράκια τα οποία τάιζε στους νεοσσούς.

ΥΓ. Τις φωτογραφίες τράβηξε ο Φάνης Ματσόπουλος, ο νονός της 10 μηνών κόρης μου, με την οποία βλέπαμε τα "παπάκια" :-)

Μια φωλιά για το Κιρκινέζι

2010-03-26T13:00:00.009+02:00

Εδώ και λίγο καιρό έφθασαν από την Αφρική στην πόλη μας τα Κιρκινέζια (Falco naumanni), οι Κιληλαίοι ή Κιληλάδες όπως τα γνωρίζουν οι παλιοί Γιαννιώτες.

Το μικρό αυτό γεράκι είναι παγκοσμίως απειλούμενο είδος. Η μείωση των πληθυσμών του τις τελευταίες δεκαετίες είναι ραγδαία. Παραδοσιακά φωλιάζει σε τρύπες κάτω από κεραμίδια ή παρόμοιους χώρους, και τρέφεται με έντομα στις αγροτικές περιοχές δίπλα στην πόλη. Τα σύγχρονα όμως κτίρια του έχουν στερήσει τη δυνατότητα φωλεασμού.

Αρσενικό κιρκινέζι

Μπορείτε τα δείτε να πετάνε στον ουρανό όλες τις ώρες τις ημέρας στο κέντρο της πόλης (π.χ. Δημαρχείο, Δικαστικό Μέγαρο). Πολύ όμορφα και κομψά δίνουν άλλη χάρη στην πόλη.

Η πλάτη τους είναι κόκκινο–καφέ, ενώ τα αρσενικά έχουν γαλάζιο-γκρίζο κεφάλι. Με μυτερές φαρδιές φτερούγες, στενή ουρά και γρήγορο φτεροκόπημα είναι εύκολο να τα ξεχωρίσετε ανάμεσα στις μουντές κάργιες και τα περιστέρια που συνήθως βλέπουμε στο κέντρο.

Στα Ιωάννινα το Τμήμα Βιολογικών Εφαρμογών και Τεχνολογιών του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων και η Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία παρακολουθούν τα κιρκινέζια και έχουν κατασκευάσει τεχνητές φωλιές προς τοποθέτηση σε ταράτσες.

Θηλυκό κιρκινέζι

Εάν ενδιαφέρεστε να βοηθήσετε το απειλούμενο κιρκινέζι και θέλετε να τοποθετήσετε μία φωλιά στην ταράτσα σας επικοινωνήστε μαζί μας :-) !!

ΤΣΑΛΑΠΕΤΕΙΝΟΣ

2010-03-19T21:34:00.003+02:00

Και σήμερα οι τσαλαπετεινοί αποφάσισαν να ''σκαλίσουν'' το ίδιο χωράφι.

Το εντυπωσιακό είναι ο τρόπος που καταπίνουν τη λεία τους,κρατάνε το έντομο στην άκρη του ράμφους και μετά το πετάνε στον αέρα για να το καταπιούν.

ΑΝΟΙΞΙΑΤΙΚΟΙ ΕΠΙΣΚΕΠΤΕΣ

2010-03-18T11:02:00.005+02:00

Μέσα Μαρτίου και σιγά σιγά έρχονται τα ανοιξιάτικα είδη στην περιοχή.

Έτσι σήμερα εμφανίστηκαν 4 τσαλαπετεινοί(Upupa epops) οι οποίοι σκάλιζαν στο έδαφος για να βρούνε έντομα και σκουλήκια(φώτο).Στην Ελλάδα και στην υπόλοιπη Ευρώπη είναι καλοκαιρινός επισκέπτης ενώ ξεχειμωνιάζει στην Αφρική.

Η κατάσταση των σημαντικών περιοχών για τα πουλιά της Ελλάδας για το έτος 2008

2010-03-03T13:22:00.001+02:00

Ολόκληρη η αναφορά σε αρχείο pdf εδώ

"Οι απειλές με τη μεγαλύτερη συχνότητα εμφάνισης σχετίζονται με την υπερεκμετάλλευση, θανάτωση και έλεγχο (κύρια αφορούν τη λαθροθηρία και την όχληση), ενώ σημαντική απειλή είναι και η ρύπανση, η οποία εμφανίζεται με τη μορφή ανεξέλεγκτης απόθεσης απορριμμάτων, αλλά και απόρριψης χημικών ρύπων στους υδάτινους αποδέκτες. (...)

Η ανθρώπινη παρουσία μέσω της οικιστικής ανάπτυξης, της κατασκευής δρόμων και της εγκατάλειψης παραδοσιακών χρήσεων γης παρουσιάζονται ως σημαντικές απειλές για τα ενδιαιτήματα. (...)

Στους υγροτόπους η λαθροθηρία εμφανίζεται ως μια από τις σημαντικότερες απειλές για τα πουλιά, καθώς και οι δραστηριότητες αναψυχής, μιας και οι περισσότερες περιοχές αποτελούν πόλο έλξης για τουρισμό και αναψυχή. Οι σημαντικότερες επιδράσεις στα ενδιαιτήματα προέρχονται από τις δραστηριότητες αναψυχής και σχετίζονται άμεσα με την καταστροφή χώρων κουρνιάσματος και αναπαραγωγής, καθώς και ενόχληση των πουλιών. Η
ανεξέλεγκτη απόθεση απορριμμάτων στις περιοχές αποτελεί επίσης μια από τις απειλές που εμφανίζονται σε πολλές περιοχές."

Στην ανωτέρω αναφορά δεν περιλαμβάνονται επιμέρους αποτελέσματα για την Παμβώτιδα. Μα από του χρόνου, μετά τη δουλεία των τελευταίων ετών από τους ανθρώπους της Ελληνικής Ορνιθολογικής Εταιρείας στην περιοχή μας, πιθανότατα θα περιλαμβάνεται και η λίμνη Παμβώτιδα στην ετήσιες αναφορές.

"Το δίκτυο των υπεύθυνων παρακολούθησης των σημαντικών περιοχών για τα πουλιά της Ελλάδας (ΙΒΑ) αποτελεί μέρος μιας συνολικότερης προσπάθειας που γίνεται σε παγκόσμιο επίπεδο από την Birdlife International και αφορά τον καθορισμό, την παρακολούθηση και την προστασία των περιοχών αυτών για τη διατήρηση των πουλιών και της βιοποικιλότητας.

Στην Ελλάδα έχουν καθοριστεί 196 ΙΒΑ και ως συνέχεια του προγράμματος θεσπίστηκε και δραστηριοποιείται από το 2003 το δίκτυο υπευθύνων παρακολούθησης των ΙΒΑ, που αποτελείται από μεμονωμένα άτομα ή και ομάδες. Οι υπεύθυνοι παρακολούθησης συλλέγουν στοιχεία για τις πιέσεις που δέχεται η περιοχή την οποία παρακολουθούν, την κατάσταση στην οποία βρίσκεται, τις δράσεις προστασίας που υλοποιούνται, καθώς και στοιχεία ορνιθοπανίδας. Παράλληλα, δραστηριοποιούνται στο επίπεδο προστασίας των περιοχών, με τον εντοπισμό άμεσων απειλών, που οδηγούν σε παρεμβάσεις της ΕΟΕ.

Τι είναι οι ΙΒΑ;
Οι ΙΒΑ είναι περιοχές μέγιστης προτεραιότητας για την διατήρηση της βιοποικιλότητας και ιδιαίτερα των πουλιών, συχνά αναντικατάστατες ή ευάλωτες, καθώς φιλοξενούν σε τακτική βάση σημαντικούς πληθυσμούς από ένα ή περισσότερα απειλούμενα, ενδημικά ή συναθροιστικά είδη. Οι περιοχές αυτές περιλαμβάνουν τα καλύτερα ή τυπικά παραδείγματα των φυσικών ή σχεδόν ανεπηρέαστων οικοσυστημάτων, τα οποία όλο και περισσότερο τείνουν να γίνουν καταφύγια για τα είδη αυτά.

Οι ΙΒΑ επιλέχθηκαν ώστε, όλες μαζί, να δημιουργούν ένα συνεκτικό παγκόσμιο δίκτυο σε όλη τη βιογεωγραφική κατανομή συγκεκριμένων ειδών, το οποίο μπορεί να θεωρηθεί ως το ελάχιστο απαραίτητο για να διασφαλιστεί η επιβίωσή τους στην περιοχή εξάπλωσής τους. Έτσι, το δίκτυο των ΙΒΑ δεν είναι απλά ένα άθροισμα περιοχών αλλά έχει ως στόχο να εξασφαλίζει τα κατάλληλα ενδιαιτήματα αναπαραγωγής, τροφοληψίας, ξεκούρασης και διαχείμασης των πτηνών."

Καστανοκέφαλοι γλάροι στην Παμβώτιδα

2010-02-05T17:21:00.004+02:00

Λίγοι από τους χιλιάδες καστανοκέφαλους γλάρους (Larus ridibundus) που μετρήσαμε στην Παμβώτιδα στις Μεσοχειμωνιάτικες Καταμετρήσεις Υδροβίων Πουλιών το Γενάρη του 2009.

Καστανοκέφαλος με ένα πόδι!!!

2010-02-04T17:42:00.003+02:00

Μέσα στους πολλούς καστανοκέφαλους γλάρους(Larus ridibundus) του μώλου υπάρχουν κάποιοι όπως αυτός που έχουν ένα πόδι.

Από τι λέτε να το έχασε????

Κουρούνα

2010-02-03T19:25:00.002+02:00

Επιτέλους μια μέρα με ήλιο!Ωρα για φωτογραφίες.

Εδώ μια κουρούνα(Corvus corone) από τις πολλές που φέρναν βόλτα πάνω από το κεφάλι μου.

Κοινότατο είδος στην περιοχή των Ιωαννίνων όπως και τα άλλα συγγενικά είδη,καρακάξα και κάργια.

Videoς: 1. Κύκνος, 2. Κορμοράνοι

2010-02-01T08:20:00.010+02:00

Ο φίλος Κώστας Τσακτσίρας μας έστειλε με email τα παρακάτω video. Τα παραθέτουμε και τον ευχαριστούμε !!

Κύκνος στη λαγκάτσα της Παμβώτιδας from Costas Tsaktsiras on Vimeo.

Κύκνος (Βουβός) (Cygnus olor)

Από το βιβλίο "Τα Πουλιά της Ελλάδας, της Κύπρου και της Ευρώπης”

"Φωνή: Παρά το όνομά του έχει κάποια χαρακτηριστικά καλέσματα. Το πιο συνηθισμένο, εκρηκτικό σαν ρουθούνισμα ή γουργούρισμα «χιορρ!». Μοναχικά πουλιά καθώς κολυμπούν, μερικές φορές βγάζουν μάλλον δυνατό, κάπως σαν γλάρου «γκα-ο». Επιθετικό κάλεσμα ένα μοχθηρό, «φιδίσιο» σφύριγμα. Πολύ χαρακτηριστικός δυνατός παλμικός θόρυβος από τις φτερούγες σε πτήση."

Κορμοράνοι στην Παμβώτιδα from Costas Tsaktsiras on Vimeo.

Κορμοράνοι (Phalacrocorax carbo)

Σκουφοβουτηχτάρι

2010-01-29T21:13:00.005+02:00

Το σκουφοβουτηχτάρι (Podiceps cristatus) θα έλεγα πως είναι η μασκότ της λίμνης.Είναι το πουλί που τραβάει τα βλέμματα σε ντόπιους και επισκέπτες.
Εδώ, έχουμε ένα σε καλοκαιρινό φτέρωμα(πάνω) και ένα σε χειμερινό(κάτω).

Νερόκοτα έξω από το νερό

2010-01-29T20:52:00.004+02:00

Μια νερόκοτα (Gallinula chloropus) που είπε να περπατήσει λίγο.
Τις αναγνωρίζουμε εύκολα καθώς μόλις μας αντιληφθούν,ψάχνουν αμέσως ασφάλεια μέσα στους καλαμιώνες.

Φαλαρίδα

2010-01-29T20:33:00.003+02:00

Ακόμα ένας κοινός χειμερινός επισκέπτης της λίμνης των Ιωαννίνων είναι η φαλαρίδα (Fulica atra) που όμως αρκετά άτομα παραμένουν και το καλοκαίρι.

Οι συχνές συναντήσεις την άνοιξη με νεοσσούς που συνοδεύονται από τους γονείς τους,υποδηλώνει πως επιπλέον το είδος αναπαράγεται στην περιοχή.

Καστανοκέφαλος γλάρος

2010-01-29T20:16:00.004+02:00

Καστανοκέφαλος γλάρος (Larus ridibundus) με φόντο το Μιτσικέλι.Συνηθισμένη εικόνα σε όσους έχουν περπατήσει στην λίμνη των Ιωαννίνων.

Το συγκεκριμένο είδος γλάρου ξεχειμωνιάσει στην λίμνη,όπως και στην υπόλοιπη Ελλάδα αν και κάποιοι παραμένουν και το καλοκαίρι.

Παμβώτιδα - μεσοχειμωνιάτικη καταμέτρηση

2010-01-25T18:55:00.027+02:00

Από την μεσοχειμωνιάτικη καταμέτρηση εχθές στην Παμβώτιδα οι παρακάτω φωτογραφίες

Βαλτόπαπιες (Aythya nyroca) δεξιά, ~~παρενοχλούμενες(?)~~ αριστερά ~~από δύο~~ φαλαρίδες (Fulica atra)

Στον οδηγό Τα Πουλιά της Ελλάδας, της Κύπρου και της Ευρώπης αναφέρεται για τη βαλτόπαπια «προτιμά περιοχές με καλαμώνες, νούφαρα και πλούσια υδρόβια βλάστηση. Αρκετά σπάνια, μάλλον δειλή. Το χειμώνα και σε πιο ανοιχτά νερά, συνήθως όμως κοντά στην κάλυψη των καλαμιώνων» ...σαν να περιγράφει την ανωτέρω φωτογραφία :-)

Λαγγόνα (Phalacrocorax pygmeus) - στην αριστερή φωτογραφία τρεις λαγγόνες και ένας κορμοράνος (Phalacrocorax carbo) κάτω αριστερά, αρκετά μεγαλύτερος, εμφανής η διαφορά με τη λαγγόνα

Χουλιαρόπαπια (Anas clypeata) -φωτογραφία θέση ανάχωμα Ανατολής-Κατσικά

Γκισάρι (Aythya ferina) -φωτογραφία θέση ανάχωμα Ανατολής-Κατσικά

Σφυριχτάρι (Anas penelope) Γκισάρι (Aythya ferina) -φωτογραφία θέση Ντουραχάνι

Καλαμόκιρκος (Circus aeruginosus) -φωτογραφία θέση Ντουραχάνι

Βαλτόπαπια vs φαλαρίδα

2010-01-25T12:31:00.004+02:00

Ένα ζευγάρι βαλτόπαπιες κυνηγημένες από μια φαλαρίδα που υπερασπίζεται την επικρατεία της(φωλιά της ίσως).

Αναρωτιέμαι αν η λίμνη είχε γεμίσει φωλιές από φαλαρίδες τι θα κάνανε οι βαλτόπαπιες???

Βαλτόπαπια στην Παμβώτιδα την άνοιξη

2010-01-25T12:19:00.005+02:00

Αν και η φώτο δεν είναι καλή πιστεύω πως για αναγνώριση είναι ότι πρέπει.

Εδώ η σπάνια και απειλούμενη βαλτόπαπια πριν περάσει από την επικράτεια μιας φαλαρίδας.To be continued...

Φωτογραφία κιρκιριού κοντα στο Ντουραχάνι της Παμβώτιδας

2010-01-24T20:30:00.007+02:00

Μια ωραία φωτογραφία ενός αρσενικού κιρκιριού κοντά στην θέση Ντουραχάνι της Παμβώτιδας.Η φωτο τραβήχτηκε νωρις το πρωί και με πολύ κρύο.Είχα ξυλιάσει!!!!!
Την ίδια μέρα(20/01/10) καταμέτρησα 7 καλαμόκιρκους, που πετούσαν από πάνω μου και αρκετά σφυριχτάρια και φαλαρίδες.